This article is intended mainly for those people who mistakenly take into consideration the fact that mathematics is all about calculating. Well mathematics is more about how to avoid calculations and make life easier. Yes at times calculations are performed but they are not mathematics but just a...

[caption id="attachment_6995" align="alignleft" width="197"] Image Source : Shutterstock[/caption] Dr. Debraj Chakrabarti is an Assistant Professor of Mathematics in Central Michigan University, Mt.Pleasant, USA. He is a very good person, a wonderful teacher and a brilliant mathematician. He had done B.Tech from IIT Kharagpur, India and thereafter...

This article has been written by Prof. Sujatha Ramdorai (member of our advisory board). [caption id="attachment_5581" align="alignleft" width="236"] Galileo Galilei[/caption] Galileo Galiei (1564-1642) in his book `The Assayer' believed that lasting truth in Physics can only be achieved by Mathematics, and that those who neglect mathematics wander...

পৰিসংখ্যা বিজ্ঞান কি? ‘Statistics’ শব্দটো লেটিন শব্দ ‘Status’ ৰ পৰা উদ্ভৱ হৈছে। পৌৰাণিক কালত একোখন ৰাজ্যৰ লগত জড়িত বিভিন্ন তথ্য সমূহকে পৰিসংখ্যা বুলি ধৰা হৈছিল। বৰ্তমান সময়ত অৱশ্যে ‘Statistics’ শব্দটো একবচন ‘Statistic’ শব্দটোৰে কোনো ব্যক্তি সমষ্টি সম্পৰ্কীয় সাংখ্যিকীয় তথ্যৰ সংগ্ৰহ, বিশ্লেষণ আৰু তাৎপৰ্য্য ব্যাখ্যা কৰা বিজ্ঞানক...

কেইজনমান উৎসাহী আৰু দূৰদৰ্শী গণিতৰ ছাত্ৰৰ ঐকান্তিক চেষ্টাত বৈদ্যুতিন মাধ্যমত উপলব্ধ হোৱাকৈ গণিতক অধিক সংখ্যকৰ ওচৰলৈ নিয়াৰ এক প্ৰচেষ্টা চলোৱা হৈছে। এনে এক প্ৰশংসনীয় কামত গণিতৰ ছাত্ৰ হিচাপে আমাৰো যদি অলপ কিবা বৰঙণি থকে তেনেহ’লে আমি অতিকে সুখী হ’ম বুলি ভাবিছিলোঁ। সেয়ে আমি আমাৰ দুখনমান...

“হে মোৰ সকলো শত্ৰু তোক নমস্কাৰ তোক বন্ধু ৰুপেহে চাওঁ তোৰে স’তে মোৰ সংঘাত লাগি মোৰ জীৱনতে ধুনীয়া প্ৰকাশ পাওঁ।” (জ্যোতিপ্ৰসাদ)
  মানুহৰ জ্ঞানৰ সকলো শাখাৰ ক্ৰমবিকাশৰ আঁৰত লুকাই থকা মূলনীতিটো তথা মানুহৰ প্ৰতিভা বিকাশৰ আঁৰত লুকাই থকা সেই একে নীতিৰে এক মধুৰতম কাব্যিক প্ৰকাশ জ্যোতিপ্ৰসাদৰ এই কবিতাটো। জ্ঞানৰ বিভিন্ন শাখাত এই নীতিৰ প্ৰভাৱ অথবা ক্ৰিয়া ফল্পু হৈ থাকে, সেয়ে সহজে চকুত নপৰে। গণিতৰ ক্ষেত্ৰত পিছে ইয়াৰ স্ফটিকী-প্ৰকাশ ঘটে। সেয়ে গণিতৰ ছাত্ৰ হিচাপে বোধকৰো এনে প্ৰকাশৰ প্ৰতি আমাৰ দুৰ্বলতা। গণিতৰ ক্ৰমবিকাশৰ ইতিহাস তথা গাণিতিক সমস্যা সমাধানৰ আঁৰত মূল নীতিয়ে সোঁৱৰাই দিয়ে— কেনেকৈ শত্ৰু (বিৰোধ, কণ্ট্ৰাডিকশ্যন্) হে বিৱৰ্ত্তনৰ বাটত প্ৰধান চালিকা শক্তি। ফ্ৰেডেৰিক্ এংগেল্-চে প্ৰকৃতিৰ মাজত দ্বন্দ্ব (ডায়েলিকটিকচ) বিচাৰি যাওঁতে গাণিতিৰ ক্ষেত্ৰখনতো এই উদ্দেশ্যে কিছু বিচৰণ কৰিছে। গণিতৰ ক্ষেত্ৰখনত সোমাই থকা এই দ্বন্দ্ব বা দ্বান্দ্বিক প্ৰক্ৰিয়া এনে গুৰুত্বপূৰ্ণ বা ইয়াৰ ফল এনে সুদূৰপ্ৰসাৰী যে ইয়াৰ প্ৰভাৱ (এনে পৰ্যবেক্ষণ স্বভাৱ) এবাৰ তেজত সোমালে সংগীতকে ধৰি বুদ্ধিৰ ওপৰলৈ গুচি গৈ বিয়পি থকা অনুভৱৰ ক্ষেত্ৰখনতো ই নিতান্তই স্বাভাৱিক বিবেচিত হয়। সেয়ে ছন্দ (ৰিদম)ৰ প্ৰভাৱৰ এই অৰ্থত গাণিতিক বিচৰণ এক নোহোৱা-নোপোজা কথা বুলি গালি খাবলগীয়া নহয়। এইখিনিতে ‘সপ্তস্বৰ’ৰ অৱস্থানত সোমাই থকা (গ্ৰীক গণিতজ্ঞ কৃত) গাণিতিক শৃংখলাৰ বন্ধনখিনি উল্লেখযোগ্য। লগতে ইয়াৰ মাজত সোমাই থকা সূক্ষ্মতাৰ বিৰোধখিনিত অনুভৱৰ দ্বাৰা খাপ খুৱাই ল’ব পৰা এক গাণিতিক নিয়মৰ অন্তৰ্ভুক্তিৰ অতি সম্ভাৱনা থকা চিন্তাখিনিও মন কৰিবলগীয়া। এই আলোচনাত আমাৰ উদ্দেশ্য হৈছে গাণিতৰ প্ৰতি থকা অহৈতুক ভয় তথা অপ্ৰীতি আঁতৰাবলৈ গাণিতিক সোৱাদৰ প্ৰতি এক মানসিকতা গঢ় দিয়া।